Λατινικά Γ’ Λυκείου (Προσανατολισμού), Κείμενα 20 & 21, Συνοπτικά Τεστ αξιολόγησης 

Του Άρη Ιωαννίδη

Τα συνοπτικά τεστ αξιολόγησης  των κειμένων των Λατινικών (20 & 21) έχουν ως στόχο την καλύτερη εμπέδωση όλων των γραμματικών και συντακτικών φαινομένων που πρόκειται να συναντήσει ο μαθητής/τρια.

ΚΕΙΜΕΝΟ 20

ΠΙΣΩ ΑΠΟ ΤΙΣ ΚΟΥΡΤΙΝΕΣ Ή ΠΩΣ Ο ΚΛΑΥΔΙΟΣ ΕΓΙΝΕ ΑΥΤΟΚΡΑΤΟΡΑΣ

Claudius quinquagesimo anno aetatis suae imperium cepit mirabili quodam casu. Exclusus ab insidiatoribus Caligulae, recesserat in diaetam, cui nomen est Hermaeum. Paulo post rumore caedis exterritus prorepsit ad solarium proximum et inter vela praetenta foribus se abdidit. Discurrens miles pedes eius animadvertit; eum latentem adgnovit; extractum imperatorem eum salutavit. Hinc ad commilitones suos eum adduxit. Ab his in castra delatus est tristis et trepidus, dum obvia turba quasi moriturum eum miseratur. Postero die Claudius imperator factus est.

Ερωτήσεις:

1.  Να μεταφραστεί το υπογραμμισμένο απόσπασμα.

2. Να σχηματιστούν οι μετοχές του ενεστώτα και του μέλλοντα των ρημάτων capio, impono.

3. Να γράψετε τον υπερθετικό βαθμό των επιθέτων mirabilis  και postero  στα τρία γένη στην ονομαστική του πληθυντικού αριθμού και να κλιθεί ο συγκριτικός βαθμός του πρώτου επιθέτου και στα τρία γένη .

4. Paulo: να γράψετε τη δοτική και αιτιατική ενικού και πληθυντικού του επιθέτου και στα τρία γένη και να σχηματίσετε τους τρεις βαθμούς του επιρρήματος.

5. Cui, eius: να κλιθούν στο γένος που βρίσκονται και στους δύο αριθμούς.

6. Defero: Να κλίνετε την οριστική του ενεστώτα της παθητικής φωνής.

7. Να σχηματίσετε τους ζητούμενους τύπους:

  • Cepit: β΄ενικό οριστικής ενεστώτα και μέλλοντα στην άλλη φωνή.
  • Factus est: γ΄ενικό υποτακτικής όλων των χρόνων και στις δύο φωνές.

8. Να τεθεί στην ενεργητική περιφραστική συζυγία (όλων των χρόνων) η πρόταση: miles pedes animadvertit.

9. Discurrens: να κλιθεί  στο γένος και τον αριθμό που βρίσκεται.

10. Με ποιες λέξεις του κειμένου έχουν ετυμολογική συγγένεια οι παρακάτω λέξεις της ν.ε.:

  • Κάζο (= το αναπάντεχο περιστατικό που προκαλεί αναστάτωση ή στενοχώρια
  • Δίαιτα
  • Φέρω
  • Βέλο (= το πέπλο της νύφης, το λεπτό δικτυωτό ύφασμα που καλύπτει τα γυναικεία καπέλα).
  • Θύρα
  • Λάθος < λανθάνω
  • Τέντα
  • Τύρβη (= θόρυβος, ταραχή)

11. Cui nomen est Hermaeum… Dum obvia turba quasi moriturum eum miseratur: Να αναγνωρίσετε το είδος των δευτερευουσών προτάσεων.

12. Να εντοπίσετε τις προθέσεις του κειμένου και να δικαιολογήσετε την πτώση που τις συνοδεύει.

13. Paulo post: να αναγνωριστεί συντακτικώς και να αποδοθεί με ισοδύναμο τρόπο.

14. Να δικαιολογήσετε στις παρακάτω προτάσεις τη χρήση της κτητικής αντωνυμίας suus και να δηλωθεί η κτήση με διαφορετικό τρόπο :

  • Claudius quinquagesimo anno aetatis suae imperium cepit.
  • Hinc ad commilitones suos eum adduxit

15. Να κλίνετε την πρόταση στον ενικό και στον πληθυντικό αριθμό, αφού κάνετε τις απαραίτητες αλλαγές στα πρόσωπα: Inter vela praetenta foribus se abdidit.

16. Να χαρακτηριστούν από συντακτική άποψη οι μετοχές του κειμένου (α) σύγχρονο, προτερόχρονο, υστερόχρονο, (δηλαδή την πράξη που δηλώνουν σε σχέση με το ρήμα της πρότασης) (β) επιθετικές επιρρηματικές (είδος), κατηγορηματικές· να υποδειχτεί το υποκείμενό τους. (σχολικό βιβλίο)

17. Rumore: Να δικαιολογήσετε την πτώση.

18. Να μετατραπεί η ενεργητική σύνταξη σε παθητική

  • Imperatorem eum salutavit
  • Hinc ad commilitones suos eum adduxit

19. Να μετατραπεί η παθητική σύνταξη σε ενεργητική

  • Ab his (is) in castra delatus est tristis et trepidus.
  • Claudius ab his in castra delatus est tristis et trepidus.
  • Postero die Claudius imperator factus est

20 Να αναλυθούν οι υπογραμμισμένες μετοχές σε προτάσεις:

  • Exclusus ab insidiatoribus Caligulae, recesserat in diaetam, cui nomen est Hermaeum.
  • Paulo post rumore caedis exterritus prorepsit ad solarium proximum et inter vela praetenta foribus se abdidit.
  • Discurrens miles pedes eius animadvertit.
  • extractum imperatorem eum salutavit

21. Να μετατραπούν τα ρήματα της πρότασης σε απαρέμφατα εξαρτώμενα από το ρήμα debeo: Claudius quinquagessimo anno aetatis suae imperium cepit mirabili quodam casu.

22. Να μετατραπούν τα ρήματα των παρακάτω προτάσεων σε απαρέμφατα εξαρτώμενα από το ρήμα που δίδεται στην παρένθεση:

  • Discurrens miles pedes eius animadvertit (feror)
  • Miles hinc ad commilitones suos eum adduxit. (dicor)

 

ΚΕΙΜΕΝΟ 21

ΠΩΣ ΠΗΡΕ ΤΟ ΟΝΟΜΑ ΤΟΥ ΤΟ PISAURUM

Brenno duce Galli, apud Alliam flumen deletis legionibus Rοmanorum, everterunt urbem Romam praeter Capitolium, pro quo immensam pecuniam acceperunt. Tum Camillus, qui diu apud Ardeam in exilio fuerat propter Veientanam praedam non aequo iure divisam, absens dictator est factus; is Gallos iam abeuntes secutus est: quibus interemptis aurum omne recepit. Quod illic appensum civitati nomen dedit: nam Pisaurum dicitur, quod illic aurum pensatum est. Post hoc factum rediit in exilium, unde tamen rogatus reversus est.

Ερωτήσεις:

  1. Να μεταφραστεί το υπογραμμισμένο απόσπασμα.
  2. Να αναγνωριστεί το είδος των αντωνυμιών του κειμένου.
  3. quo, is: να κλιθούν και στους δύο αριθμούς στο γένος που βρίσκονται .
  4. flumen, legionibus, abeuntes, aurum omne: να γραφούν οι πλάγιες πτώσεις και στους δύο αριθμούς.
  5. aequo: να γραφούν οι άλλοι βαθμού του επιθέτου και του αντίστοιχου επιρρήματος και να κλιθεί ο συγκριτικός βαθμός του επιθέτου στο θηλυκό γένος.
  6. abeuntes: να κλιθεί  και στα τρία γένη και στους δύο αριθμούς.
  7. fuerat: να γραφούν οι ονοματικοί τύποι όλων των χρόνων.
  8. Να γράψετε τους ζητούμενους τύπους:
  • acceperunt : β΄ενικό οριστικής ενεστώτα και μέλλοντα στην άλλη φωνή
  • fuerat : β΄ενικό και πληθυντικό προστακτικής ενεστώτα
  • absens : β΄πληθυντικό υποτακτικής παρακειμένου
  • abeuntes : προστακτική ενεστώτα και μέλλοντα
  • recepit :γ΄ενικό όλων των χρόνων της οριστικής της ίδιας φωνής και β΄ενικό προστακτικής ενεστώτα και μέλλοντα
  • rediit : ο αντίστοιχος τύπος του μέλλοντα
  • reversus est : απαρέμφατα όλων των χρόνων
  1. Nα μετατρέψετε την πρόταση «quod illic aurum pensatum est» σε αφαιρετική απόλυτη μετοχή.
  2. Nα δικαιολογήσετε την πτώση των μετοχών του κειμένου.
  3. Nα χαρακτηρίσετε συντακτικά και να αναλύσετε σε προτάσεις τις παρακάτω μετοχές:
  • deletis legionibus Romanorum, everterunt urbem Romam…
  • Tum Camillus absens dictator est factus;
  • is Gallos iam abeuntes secutus est
  • quibus interemptis aurum omne recepit (Camillus).
  • Quod illic appensum civitati nomen dedit.
  • unde tamen rogatus reversus est.
  1. in exilio fuerat : να ξαναγραφεί η φράση (διατηρώντας την ίδια επιρρηματική σχέση), αντικαθιστώντας το in exilio από τα :
  • Athenae
  • Carthago
  • Italia
  1. Να μετατραπεί η ενεργητική σύνταξη σε παθητική στις παρακάτω περιόδους:
  • Galli everterunt urbem Romam praeter Capitolium, pro quo immensam pecuniam acceperunt.
  • (Camillus) aurum omne recepit
  • Quod illic appensum civitati nomen dedit
  1. Να μετατραπεί η παθητική σύνταξη σε ενεργητική στις παρακάτω περιόδους:
  • Tum Camillus absens dictator est factus (a Romanis)
  • Nam (civitas) Pisaurum (a Romanis) dicitur, quod illic aurum pensatum est (a Romanis)
  1. Να αναγνωριστούν συντακτικώς οι όροι: «in exilio, iure, absens, dictator , civitati, duce, flumen, Rōmam, immensam, apud Ardeam, propter praedam, aequo, appensum, Pisaurum, in exilium, rogātus»
  2. «Post hoc factum»: να δηλώσετε την ίδια επιρρηματική σχέση με άλλο τρόπο.
  3. propter Veientanam praedam: να δηλωθεί το εξωτερικό αναγκαστικό αίτιο με άλλο τρόπο.
  4. quibus interemptis aurum omne recepit…Quod illic appensum civitati nomen dedit: να χαρακτηριστεί το είδος των προτάσεων και να δικαιολογηθεί η απάντησής σας.
  5. Να γίνει απαρεμφατική σύνταξη στις παρακάτω προτάσεις με εξάρτηση “ille dicit…”:
  • is Gallos iam abeuntes secutus est
  • quibus interemptis aurum omne recepit

Άρης Ιωαννίδης*
Φιλόλογος

Πλήρες εκπαιδευτικό υλικό για τα Λατινικά Λυκείου

Κατεβάστε δωρεάν 200+ σχολικά βοηθήματα από το schooltime.gr

• Λατινικά Λυκείου • Διαγωνίσματα Λατινικών

Ακολουθήστε την επίσημη σελίδα μας στο facebook schooltime για να βλέπετε τις σημαντικότερες ειδήσεις στη ροή του schooltime.gr

Ακολουθήστε μας στο facebook