Ενδεικτικές απαντήσεις στα θέματα Λατινικών (Νέο σύστημα) 2016: Επαναληπτικές Πανελλαδικές Εξετάσεις

Επιμέλεια για το schooltime.gr: Έρη Ναθαναήλ, φιλόλογος

ΑΠΑΝΤΗΣΕΙΣ

Α. ΜΕΤΑΦΡΑΣΗ

Οφείλετε/Πρέπει να φυλάγεστε από τη δύναμη των εχθρών· γιατί οι εχθροί συνηθίζουν να εξορμούν από τους λόφους και μπορούν να κατασφάξουν τους στρατιώτες (μας).

……………………………………………………………………………………………………………………………………………

Μετά τη ναυμαχία στο Άκτιο, ο Κάσσιος από την Πάρμα, ο οποίος είχε υπηρετήσει στον στρατό του Μάρκου Αντώνιου, κατέφυγε στην Αθήνα. Εκεί, μόλις είχε παραδώσει την ταραγμένη ψυχή του στον ύπνο, (όταν) ξαφνικά του εμφανίστηκε μια φρικτή μορφή.

…………………………………………………………………………………………………………………………………………….

και [ο νεαρός]  όντας γενναιότερος από τον εχθρό, τον διαπέρασε με το δόρυ και τον γύμνωσε από τα όπλα. Αμέσως οι εχθροί ζήτησαν τη σωτηρία στη φυγή. Αλλά ο ύπατος, όταν επέστρεψε στο στρατόπεδο, τιμώρησε με θάνατο τον νεαρό, με τις ενέργειες του οποίου (χάρη στον οποίο*) οι εχθροί είχαν τραπεί σε φυγή.

……………………………………………………………………………………………………………………………………………..

Τελικά η κοπέλα, κουρασμένη από την πολλή ορθοστασία, ζήτησε από τη θεία (της) να της παραχωρήσει για λίγο τη θέση της. Τότε η Καικιλία είπε στην κοπέλα: «εγώ ευχαρίστως σου παραχωρώ τη θέση μου». Αυτόν τον λόγο λίγο αργότερα επιβεβαίωσε η ίδια η πραγματικότητα. Πέθανε δηλαδή η Καικιλία, την οποία ο Μέτελλος, όσο ζούσε, την αγάπησε πολύ·

 

*Εναλλακτική μετάφραση

ΠΑΡΑΤΗΡΗΣΕΙΣ

Β1.α.

vi
collium
Cassi
exercitibus
somnus
ea
speciei
vestri, vestrum
suis
sedum

B1.β.

fortis-fortior-fortissimus
longālongiore-longissimā
multae-plures-plurimae

B 2.α.

soliti sitis
potuissetis
dabunt
transfigeremus
petendo
stet
cessum
moritura
viventis
amandum

B 2. β

cave
es
confuge
roga
dic

Γ 1.α

militum:         ονοματικός ετερόπτωτος προσδιορισμός, γενική αντικειμενική στο caedem
perpetrare:     αντικείμενο στο ρήμα possunt, τελικό απαρέμφατο
somno:           έμμεσο αντικείμενο στο ρήμα dederat
hastā:              αφαιρετική οργανική του οργάνου στο ρήμα transfixit
morte:            αφαιρετική (απρόθετη) οργανική της ποινής στο ρήμα multavit
meā:                ονοματικός ομοιόπτωτος επιθετικός προσδιορισμός στο sede
paulo:              αφαιρετική οργανική του μέτρου ή της διαφοράς στο post

  

Γ. 1.β.

Athenis   (απρόθετη αφαιρετική στάσης σε τόπο, επειδή είναι όνομα πόλης, που ανήκει στην α’ κλίση και είναι πληθυντικού αριθμού)
Αthenis (απρόθετη αφαιρετική απομάκρυνσης από τόπο, επειδή είναι όνομα πόλης)

in castris (Η στάση σε τόπο εκφράζεται εμπρόθετα με την πρόθεση in + αφαιρετική, )
a(b)/de/ex castris ( εμπρόθετη αφαιρετική που δηλώνει  απομάκρυνση από τόπο

 

Γ. 1. γ.

quam hostis (quam + ομοιόπτωτα με τον α’ όρο σύγκρισης που είναι το adulescens)

 

Γ. 1. δ.

per quem

 

Γ. 2.α

Vix hostium cavenda est vobis

[το ποιητικό αίτιο εκφέρεται με απλή δοτική (δοτική προσωπική ενεργούντος προσώπου ή ποιητικού αιτίου), επειδή υπάρχει εξάρτηση από γερουνδιακό, συγκεκριμένα από τον τύπο της παθητικής περιφραστικής συζυγίας cavenda est]

 

Γ 2.β

  • cum … horrenda: εισάγεται με τον αντίστροφο σύνδεσμο cum(cum inversum) (ονομάζεται αντίστροφος, γιατί το κύριο νόημα βρίσκεται στη δευτερεύουσα και το δευτερεύον στην κύρια), ο οποίος συνήθως συνοδεύεται και από το επίρρημα repente και δηλώνει αιφνίδιο γεγονός και εκφέρεται με οριστική παρακειμένου γιατί αναφέρεται στο παρελθόν. Σε σχέση με την προσδιοριζόμενη κύρια πρόταση δηλώνει το υστερόχρονο στο παρελθόν. Στην κύρια πρόταση υπάρχει το επίρρημα vix και το ρήμα σε οριστική υπερσυντελίκου dederat. 
  • Cum in castra revertisset: εισάγεται με τον ιστορικό/διηγηματικό/ αφηγηματικό σύνδεσμο cum που υπογραμμίζει τη βαθύτερη σχέση κύριας και δευτερεύουσας και δημιουργεί μια σχέση αιτίου και αιτιατού ανάμεσά τους. Είναι φανερός ο ρόλος του υποκειμενικού στοιχείου της υποτακτικής˙ εκφέρεται με υποτακτική υπερσυντελίκου (revertisset), γιατί εξαρτάται από το ρήμα της κύριας που βρίσκεται σε ιστορικό χρόνο (multavit) και εκφράζει το προτερόχρονο στο παρελθόν.
  • Dum vixit: εισάγεται με το χρονικό σύνδεσμο dum και εκφέρεται με οριστική (vixit: oριστική παρακειμένου), διότι η πράξη ενδιαφέρει μόνο από καθαρά χρονική άποψη. Σε σχέση με την πρόταση που προσδιορίζει (τη δευτερεύουσα αναφορική) εκφράζει το σύγχρονο και μάλιστα την παράλληλη διάρκεια και αναφέρεται στο παρελθόν.

 

Γ. 2.γ

Mea sedes tibi a me  libenter ceditur.

 

Γ. 2.δ

1) Noli dare animum sollicitum somno
2)Ne dederis animum sollicitum somno

Έρη Ναθαναήλ*
Φιλόλογος

© schooltime.gr  Ροή Ειδήσεων